محمدمهدى فقيه بحرالعلوم
18
يحيى بن عمر علوى ( فارسى )
نويسنده كتاب « الأصيلى » درباره يحيى مىنويسد : كان سيّدا جليلًا شيخ أهله « 1 » ، محدّثا « 2 » ، و كان له نباهة « 3 » ، حسن « 4 » ، ووجه آل ابي طالب ( ع ) . وى سيدى جليلالقدر ، بزرگ خاندان خود ، راوى حديث ، داراى نبوغ ، مردى [ درستكردار ] خوب و از اعيان فرزندان ابوطالب بود . درباره مذهب يحيى و اينكه آيا او نويسنده كتاب انساب آل ابىطالب ( ع ) است ، ميان علماى رجال اختلاف است . بيشتر علماى رجال ، يحيى بن حسين را از اصحاب امام كاظم ( ع ) دانستهاند و معتقدند وى مذهب واقفيه داشت . « 5 » علامه سيّد محسن امين ( رحمه الله ) در كتاب اعيان الشيعه ، با اين قول مقابله مىكند و مىنويسد : بعيد است كه وى مذهب واقفيه داشته باشد ؛ زيرا مرحوم كلينى ( رحمه الله ) در باب نص بر امامت امام رضا ( ع ) روايت مىكند كه امام كاظم ( ع ) ، به هنگام وصيت ، يحيى را يكى از شهود خود قرار داد . بنابراين بعيد است كه امام كاظم ( ع ) چنين شخصى را كه بر مذهب واقفيه بوده ، از شهود وصيت خود قرار دهد . « 6 »
--> ( 1 ) . الأصيلى ، ص 249 . ( 2 ) . الشجرة المباركة ، ص 128 ؛ التحف شرح الزلف ، ص 139 ؛ دائرة المعارف الشيعه ، ج 18 ، ص 479 ؛ تاريخ بغداد ، ج 14 ، ص 189 ؛ أعيان الشيعه ، ج 10 ، ص 289 . ( 3 ) . المجدى ، ص 166 . ( 4 ) . دائرة المعارف الشيعه ، ج 18 ، ص 479 . ( 5 ) . رجال الشيخ ، ص 347 ؛ خلاصة الأقوال ، ص 416 ؛ منتهى المقال ، ج 7 ، ص 17 ؛ معجم رجال الحديث ، ج 2 ، صص 44 و 45 ؛ مستدركات علم الرجال ، ج 8 ، صص 198 و 199 . ( 6 ) . اعيان الشيعه ، ج 10 ، ص 289 .